Faktoring Nedir:

Faktoring; fatura ile belgelenen vadeli mal veya hizmet satışlarından doğmuş veya doğacak alacakların Faktoring şirketine devredilmesi ve bu alacaklar karşılığında Faktoring müşterisine finansman sağlanması işlemidir.

Faktoring işleminde üç taraf vardır. Bunlar; Faktoring Firması, Faktoring Müşterisi (Mal veya Hizmet Satıcısı Firma), Keşideci (Borçlu Firma-Mal veya Hizmet Satın Alan Firma)

Faktoring İşlemi Nasıl Yapılır: Faktoring işlemi firmamıza başvurunuzla başlamaktadır. Başvuru işleminde istenilen evraklar şunlardır:

 
  • Ticari işleminize ait fatura
  • Vergi dairesinden onaylı geriye dönük son üç yıla ait bilanço ve gelir tablosu
  • Son dönem mizanı
  • İmza sirküleri
  • Şirket ana sözleşmesi ve değişiklikleri içeren Ticaret Sicil Gazetesi
  • Oda Kayıt Belgesi
  • Nüfus cüzdan fotokopisi
  • Vergi levhası fotokopisi

Ticari işleminizden doğan alacaklarınızı belgelendiren fatura ve çek ile firmanıza ait yukarıda belirtilen evraklar doğrultusunda yapacağımız değerlendirme sonucu, firmanızla Faktoring sözleşmesi imzalanır. İşlemlerin tamamlanması ile firmanız ticari işlemden doğan alacağını Faktoring şirketimize devretmiş olur. Bunun karşılığında ihtiyacınız olan nakit ödeme, Faktoring işlemine ait komisyon ve ücretler düşüldükten sonra fatura tutarı üzerinden firmanıza yapılır. Faktoring işlemine ait komisyon ve ücret kesintisi karşılığında Faktoring Şirketimiz tarafınıza fatura düzenler.

Faktoring İşleminin Avantajları Nelerdir:

  • Yapacağınız Faktoring işlemi ile firmanızın vadeli mal veya hizmet satışı karşılığında ortaya çıkan alacağı, vadesi gelmeden nakde dönüşür. Böylelikle nakit ihtiyacınızı karşılamada zaman problemini çözmüş olursunuz.
  • Vadeli alacaklarınızı nakde çevirerek firmanızın likit gücünü artırmış olursunuz. Bu da firmanızın daha güçlü bir işletme sermayesine kavuşmasına yardımcı olur.
  • Firmanıza girdi sağlayan tedarikçi firmalar vadeli satış yapamıyor ise firmanızın alacakları da vadeli bir yapıda ise Faktoring işlemi her iki tarafın da finansman sorununu çözmede yardımcı olur.
  • Faktoring işlemi ile elde edeceğiniz nakit sayesinde firmanıza girdi sağlayan tedarikçiler karşısında nakit ödeme gücünü kullanarak pazarlık avantajı sağlayabilirsiniz.
  • Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin nakit akışının zamanlamasına bağlı olan; büyüme, yeni yatırım yapılması, kapasite artırımına gidilmesi, yeni pazarlara girişler, rekabet avantajı sağlanması konularında, kısa sürede finansman sağlayan Faktoring işlemi firmanıza büyük avantaj sağlar.
  • Vadeli alacaklarınızın tahsili için ayrıca zaman ayırmayarak sizi meşgul edebilecek bir sorunu çözmüş olursunuz.
  • Faktoring işleminin sağlayacağı nakit akışı sayesinde, firmanızın rekabet gücünü artırabilir ve dolayısı ile müşteri kitlenize daha uygun satış koşulları sunarak firmanızı daha da büyütme imkanına sahip olabilirsiniz.
  • Firma muhasebeniz açısından işlemlerinizin takibi ve kaydı kolaylaşır.

Faktoring İşleminde Kullanılan Kavramlara Ait Genel Bilgiler:

Faktoring işlem çeşitleri temel olarak ikiye ayrılır.

a) Yurtiçi Faktoring : Ülke sınırları içerisinde bulunan Faktoring şirketi, Faktoring müşterisi ve keşideci (borçlu) arasında yapılır. İşlem prosedürü Faktoring işleminin nasıl yapıldığını açıklayan bölümdeki gibidir.

b)  Yurtdışı Faktoring : Alıcı ve Satıcı firmaların ayrı ülkelerde bulunduğu durumlarda ve her iki firmanın ülkesinde bulunan muhabir Faktoring şirketleri aracılığı ile gerçekleştirilen işlem türüdür.

Garanti açısından Faktoring çeşitleri ikiye ayrılır

  • Geri Dönülebilir (Rüculu Faktoring -Kabil-i Rücu): Bu işlem çeşidinde Faktoring şirketi, Faktoring müşterisine alacak riskini üstlenmeden finansman ve tahsilat hizmeti sağlar. Faktoring şirketine devredilen alacakların alıcı (satıcı firmaya borcu olan) firma tarafından ödenmemesi durumunda Faktoring firması satıcıya (Faktoring müşterisi) rücu eder ve kendisine yapmış olduğu ödemeyi ödemesini talep eder.
  • Geri Dönülemez (Rücusuz Faktoring -Gayrı Kabil-i Rücu):  Bu işlem çeşidinde ise Faktoring şirketi Faktoring müşterisinin alacak riskini  belli limitlerde üstlenir. Alacağın alıcı (satıcı firmaya borcu olan) tarafından ödenmemesi durumunda Faktoring şirketi tarafından yapılan ödemenin geri talep edilemediği işlem çeşididir.    

Kavramlar:

Alacak: Faktoring müşterisinin satmış olduğu mal ve hizmet karşılığında ortaya çıkan bedel.

Faktoring Müşterisi: Vadeli mal veya hizmet satışı sonrasında fatura ve diğer tevsik edici belgelerle vadeli alacağını Faktoring şirketine devreden mal veya hizmet satıcısı firma.  Faktoring işlemini yapan firma.

Faktoring Şirketi: Yürürlükte bulunan yasal mevzuat çerçevesinde, BDDK (Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu) gözetim ve denetiminde faaliyet gösteren, faturaya dayalı vadeli alacakları ilgili tevsik edici belgelerle devralan ve karşılığında nakdi ödeme yapan şirket.

Keşideci (Borçlu): Vadeli mal ve hizmet satın alan ve bunun karşılığında borcunu çek, senet gibi kıymetli evrakla ödeyen mal ve hizmet alıcısı şirket. Ticari ilişkide ve Faktoring işleminde borçlu konumdaki taraf. Faktoring müşterisinin mal ve hizmet sattığı alıcı firma.

Faktoring Komisyonu: Faktoring işlemleri dolayısı ile fatura üzerinden alınan komisyon.

Faktoring Ücreti : Faktoring işlemine dayanarak yapılan ödeme üzerinden, aylık olarak tahakkuk eden faiz tutarı.

Faktoring Sözleşmesi : Müşteri ve Faktoring şirketi arasında imzalanan ve Faktoring işleminin şartlarını ve hukuki çerçevesini belirleyen sözleşme.

Faktoring İşlemlerine Ait Yasal Düzenlemeler

Faktoring şirketlerinin faaliyetlerinin düzenlenmesi ve denetlenmesine ilişkin ilk düzenleme 1994 tarihinde yapılmıştır. 30.9.1983 tarihli ve 90 sayılı Ödünç Para Verme İşleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine İlişkin 545 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname 27.06.1994 tarihli ve 21973 Mükerrer Sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bahse konu 545 Sayılı KHK’nın 12. maddesi ile 90 Sayılı Ödünç Para Verme İşleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 11 inci maddesinden sonra gelmek üzere “II - Finansman Şirketleri ve Faktoring Şirketlerinin Faaliyetleri Kuruluş ve Faaliyet Şartları”şeklinde alt bölüm başlığı eklenmiş ve 12 nci maddesi başlığı ile birlikte değiştirilerek Faktoring Şirketlerinin kuruluş ve faaliyet şartları düzenlenmiştir. Daha sonra, Ödünç Para Verme İşleri Hakkında 30.09.1983 tarihli ve 90 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 545 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 13 üncü maddesi hükmünün verdiği yetkiye dayanarak Hazine Müsteşarlığı tarafından  hazırlanan “Faktoring Şirketlerinin Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkında Yönetmelik” 21.12.1994 tarih ve 22148 Sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Yönetmelik daha sonra sırasıyla 1997,1998,1999 ve 2001 yılında değiştirilerek 10.10.2006 tarihine kadar yürürlükte kalmış ve yerini 10.10.2006 Tarihli ve 26315 Sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Finansal Kiralama, Faktoring Ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmelik’e bırakmıştır. Yönetmelikteki bazı maddelerde 23.03.2008 tarihinde değişikliğe gidilmiştir. Son olarak Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanun Taslağı hazırlanmış olup yasalaşma aşamasında bulunmaktadır. Taslak metin Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu resmi web sitesinde yayınlanmaktadır. İlgili yasa onaylandığında sitemizde yer alacaktır.